📍 pl. Mariacki 5, 31-042 Kraków
Bazylika Mariacka to najsłynniejsza świątynia Krakowa i drugi najważniejszy zabytek Rynku Głównego (po Sukiennicach). Gotycki kościół z XIV-XV wieku, znany z hejnału mariackiego granego z wieży wyższej.
Historia: pierwszy kościół stanął w tym miejscu ok. 1220 roku, jako niewielka romańska świątynia. Rozbudowany po lokacji Krakowa (1257) w stylu gotyku ceglanego. Dwie wieże asymetryczne — wyższa (Wieża Hejnalicka) 82 metry, niższa (Wieża Dzwonna) 69 metrów.
Legenda o wieżach: dwaj bracia budowniczowie mieli zbudować po jednej wieży. Starszy bracisk zazdrosny o postępy młodszego zabił go i wieżę młodszego zostawił niższą. Gdy zorientował się co zrobił, popełnił samobójstwo, skacząc z wieży. Nóż, którym zabił brata, wisi do dziś w Sukiennicach na wschodnim wejściu — legenda mówi, że nikt kto nie ma nieczystego sumienia nie może go dotknąć.
Wnętrze bazyliki: kolorystyka gotyku (żeby lepiej widzieć — ochra, głęboki błękit, kwiatowe motywy). Ołtarz główny — Ołtarz Mariacki Wita Stwosza — arcydzieło późnego gotyku (1477-1489). Rzeźbiony w drewnie lipowym, największy ołtarz gotycki Europy (13 × 11 metrów). 200 rzeźb, sceny życia Marii i Jezusa. Otwierany codziennie 11:50 (kilka minut przed hejnałem).
Hejnał Mariacki — codziennie co godzinę z Wieży Hejnalicznej. Trębacz gra na 4 strony świata (na wschód, południe, zachód, północ) 5-6 taktów, potem urywa. Nagły finał hejnału upamiętnia trębacza, który podobno w XIII wieku ostrzegł Kraków przed najazdem Tatarów i został trafiony strzałą w gardło w trakcie grania. Tradycja w Krakowie od XIV wieku, transmitowana codziennie w 12:00 w Programie Pierwszym Polskiego Radia. Wieża otwarta do zwiedzania w sezonie letnim (kwiecień-październik), 240 stopni na górę, panorama miasta.
Godziny: pon-sob 11:00-17:30, nie 14:00-17:30. Bilet: 10 zł do bazyliki, 15 zł na wieżę hejnaliczą. Rekomenduje się być w bazylice o 11:50 na otwarcie Ołtarza Wita Stwosza.